{"id":28731,"date":"2023-07-18T16:30:41","date_gmt":"2023-07-18T14:30:41","guid":{"rendered":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/?p=28731&#038;preview=true&#038;preview_id=28731"},"modified":"2023-07-18T16:30:41","modified_gmt":"2023-07-18T14:30:41","slug":"non-ergodic-and-wild-problems-in-the-public-policy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/","title":{"rendered":"Nem ergodikus \u00e9s vad probl\u00e9m\u00e1k a k\u00f6zpolitik\u00e1ban!"},"content":{"rendered":"<p><strong>Kerekes S\u00e1ndor \u00e9s M\u00e1tay M\u00f3nika, <\/strong>FTI-iASK \u00e1lland\u00f3 kutat\u00f3k k\u00f6z\u00f6s \u00edr\u00e1sa jelent meg a <strong>Szabad Piac<\/strong> c. foly\u00f3irat 2022\/1-es sz\u00e1m\u00e1ban.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h4>Absztrakt<\/h4>\n<p>Az ergodicit\u00e1s megjelen\u00e9s\u00e9t a k\u00f6zgazdas\u00e1gtanban a kiv\u00e1l\u00f3 amerikai tud\u00f3snak, Paul Antony Samuelsonnak k\u00f6sz\u00f6nhetj\u00fck, aki a k\u00f6zgazdas\u00e1gtant a matematik\u00e1hoz hasonl\u00f3 tudom\u00e1nny\u00e1 szerette volna tenni. Az ergodicit\u00e1s\u00a0 az\u00f3ta is sok probl\u00e9ma forr\u00e1sa, mert gyakran ergodikusnak tekintenek olyan t\u00e1rsadalmi jelens\u00e9geket is, amelyek val\u00f3j\u00e1ban nem ergodikusak. Ha sz\u00e1zszor feldobunk egy p\u00e9nz\u00e9rm\u00e9t val\u00f3sz\u00edn\u0171, hogy \u00f6tvenszer fejet \u00e9s \u00f6tvenszer \u00edr\u00e1st kapunk eredm\u00e9ny\u00fcl. Ugyanez j\u00f6n ki akkor is, ha sz\u00e1z ember egyszerre dobja fel a p\u00e9nz\u00e9rm\u00e9t. Teh\u00e1t a k\u00e9tf\u00e9le k\u00eds\u00e9rlet \u00e1tlaga ugyanaz lesz. Az ilyen jelens\u00e9geket ergodikusnak nevezz\u00fck. Azok a probl\u00e9m\u00e1k, amelyekn\u00e9l a k\u00e9tf\u00e9le \u00e1tlag nem egyezik meg, nem ergodikusak. A fenntarthat\u00f3 fejl\u0151d\u00e9si c\u00e9lok nagy r\u00e9sze ilyen \u201enem ergodikus\u201d probl\u00e9m\u00e1nak tekinthet\u0151. A tanulm\u00e1ny a \u201enem ergodikus\u201d t\u00e1rsadalmi jelens\u00e9gekkel \u2013 t\u00f6bbek k\u00f6zt a j\u00e1rv\u00e1nyokkal \u2013 foglalkozik, t\u00f6rt\u00e9neti szempontokat is figyelembe v\u00e9ve. Vajon a m\u00falt ember\u00e9nek t\u00f6bb nem ergodikus kih\u00edv\u00e1ssal kellett szemben\u00e9znie? Egy\u00e1ltal\u00e1n hogyan foghatunk hozz\u00e1 a k\u00e9rd\u00e9s\u00a0 megv\u00e1laszol\u00e1s\u00e1hoz? K\u00e9t j\u00e1rv\u00e1ny, a pestis \u00e9s a COVID \u00f6sszehasonl\u00edt\u00e1sakor \u00e9rdekes probl\u00e9mak\u00e9nt jelentkezett a kr\u00edziskommunik\u00e1ci\u00f3 k\u00e9rd\u00e9se. A cikk bemutatja, hogy a vad probl\u00e9m\u00e1k eset\u00e9ben, mint amilyen a COVID j\u00e1rv\u00e1ny, nincs optim\u00e1lisnak tekinthet\u0151 kezel\u00e9si strat\u00e9gia, \u00e9s nincs optim\u00e1lisnak mondhat\u00f3 kr\u00edziskommunik\u00e1ci\u00f3 sem. A vad probl\u00e9m\u00e1k kezel\u00e9s\u00e9re nem lehet szakembereket k\u00e9pezni, nem v\u00e1rhatunk arra, hogy az inform\u00e1ci\u00f3k \u00f6sszegy\u0171jt\u00e9se majd tudom\u00e1nyosan megalapozza d\u00f6nt\u00e9seinket. A legnagyobb hiba, ha a d\u00f6nt\u00e9shoz\u00f3 halogatja a cselekv\u00e9st abban a rem\u00e9nyben, hogy k\u00e9s\u0151bb, t\u00f6bb inform\u00e1ci\u00f3 birtok\u00e1ban b\u00f6lcsebben j\u00e1r el. Valamerre el kell indulni, \u00e9s ha sz\u00fcks\u00e9ges, be kell ismerni a t\u00e9ved\u00e9st \u00e9s v\u00e1ltoztatni kell. Mindez nagyon neh\u00e9z egy olyan vil\u00e1gban, ahol az emberek bizalma megingott az int\u00e9zm\u00e9nyrendszerekben.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>A teljes sz\u00f6veg\u0171 cikk el\u00e9rhet\u0151 <a href=\"https:\/\/uni-milton.hu\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/szabadpiac_kiadvany_2022_1szam.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">ITT.<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kerekes S\u00e1ndor \u00e9s M\u00e1tay M\u00f3nika, FTI-iASK \u00e1lland\u00f3 kutat\u00f3k k\u00f6z\u00f6s \u00edr\u00e1sa jelent meg a Szabad Piac c. foly\u00f3irat 2022\/1-es sz\u00e1m\u00e1ban.<\/p>\n","protected":false},"author":225,"featured_media":28732,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[58,239,97,38,40],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v16.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Nem ergodikus \u00e9s vad probl\u00e9m\u00e1k a k\u00f6zpolitik\u00e1ban! - iASK - Fels\u0151bbfok\u00fa Tanulm\u00e1nyok Int\u00e9zete, K\u0151szeg<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"hu_HU\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Nem ergodikus \u00e9s vad probl\u00e9m\u00e1k a k\u00f6zpolitik\u00e1ban! - iASK - Fels\u0151bbfok\u00fa Tanulm\u00e1nyok Int\u00e9zete, K\u0151szeg\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Kerekes S\u00e1ndor \u00e9s M\u00e1tay M\u00f3nika, FTI-iASK \u00e1lland\u00f3 kutat\u00f3k k\u00f6z\u00f6s \u00edr\u00e1sa jelent meg a Szabad Piac c. foly\u00f3irat 2022\/1-es sz\u00e1m\u00e1ban.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"iASK - Fels\u0151bbfok\u00fa Tanulm\u00e1nyok Int\u00e9zete, K\u0151szeg\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-07-18T14:30:41+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/archive.iask.hu\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/kategoria_interjuk.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"350\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"350\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szerz\u0151:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"eszter.takacs@archive.iask.hu\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Becs\u00fclt olvas\u00e1si id\u0151\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 perc\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/\",\"name\":\"iASK - Fels\\u0151bbfok\\u00fa Tanulm\\u00e1nyok Int\\u00e9zete, K\\u0151szeg\",\"description\":\"Az Int\\u00e9zet c\\u00e9lja, hogy egy\\u00fcv\\u00e9 szervezze a szellemileg nyitott, b\\u00e1tor, egym\\u00e1ssal egy\\u00fcttm\\u0171k\\u00f6dni k\\u00edv\\u00e1n\\u00f3, alkot\\u00f3 \\u00e9s gondolkod\\u00f3 szakembereket \\u00e9s tud\\u00f3sokat.\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"hu\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#primaryimage\",\"inLanguage\":\"hu\",\"url\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/kategoria_interjuk.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/kategoria_interjuk.png\",\"width\":350,\"height\":350},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/\",\"name\":\"Nem ergodikus \\u00e9s vad probl\\u00e9m\\u00e1k a k\\u00f6zpolitik\\u00e1ban! - iASK - Fels\\u0151bbfok\\u00fa Tanulm\\u00e1nyok Int\\u00e9zete, K\\u0151szeg\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2023-07-18T14:30:41+00:00\",\"dateModified\":\"2023-07-18T14:30:41+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#\/schema\/person\/7753a43f96f68b8a312e3c06e8342c3b\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"hu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nem ergodikus \\u00e9s vad probl\\u00e9m\\u00e1k a k\\u00f6zpolitik\\u00e1ban!\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#\/schema\/person\/7753a43f96f68b8a312e3c06e8342c3b\",\"name\":\"eszter.takacs@archive.iask.hu\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#personlogo\",\"inLanguage\":\"hu\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8d63e51e526097f3a76a018b121fc6ea?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8d63e51e526097f3a76a018b121fc6ea?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"eszter.takacs@archive.iask.hu\"},\"url\":\"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/author\/eszter-takacsiask-hu\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Nem ergodikus \u00e9s vad probl\u00e9m\u00e1k a k\u00f6zpolitik\u00e1ban! - iASK - Fels\u0151bbfok\u00fa Tanulm\u00e1nyok Int\u00e9zete, K\u0151szeg","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/","og_locale":"hu_HU","og_type":"article","og_title":"Nem ergodikus \u00e9s vad probl\u00e9m\u00e1k a k\u00f6zpolitik\u00e1ban! - iASK - Fels\u0151bbfok\u00fa Tanulm\u00e1nyok Int\u00e9zete, K\u0151szeg","og_description":"Kerekes S\u00e1ndor \u00e9s M\u00e1tay M\u00f3nika, FTI-iASK \u00e1lland\u00f3 kutat\u00f3k k\u00f6z\u00f6s \u00edr\u00e1sa jelent meg a Szabad Piac c. foly\u00f3irat 2022\/1-es sz\u00e1m\u00e1ban.","og_url":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/","og_site_name":"iASK - Fels\u0151bbfok\u00fa Tanulm\u00e1nyok Int\u00e9zete, K\u0151szeg","article_published_time":"2023-07-18T14:30:41+00:00","og_image":[{"width":350,"height":350,"url":"http:\/\/archive.iask.hu\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/kategoria_interjuk.png","path":"\/home\/archive\/public_html\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/kategoria_interjuk.png","size":"full","id":28732,"alt":"","pixels":122500,"type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szerz\u0151:":"eszter.takacs@archive.iask.hu","Becs\u00fclt olvas\u00e1si id\u0151":"2 perc"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#website","url":"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/","name":"iASK - Fels\u0151bbfok\u00fa Tanulm\u00e1nyok Int\u00e9zete, K\u0151szeg","description":"Az Int\u00e9zet c\u00e9lja, hogy egy\u00fcv\u00e9 szervezze a szellemileg nyitott, b\u00e1tor, egym\u00e1ssal egy\u00fcttm\u0171k\u00f6dni k\u00edv\u00e1n\u00f3, alkot\u00f3 \u00e9s gondolkod\u00f3 szakembereket \u00e9s tud\u00f3sokat.","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"hu"},{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#primaryimage","inLanguage":"hu","url":"https:\/\/archive.iask.hu\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/kategoria_interjuk.png","contentUrl":"https:\/\/archive.iask.hu\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/kategoria_interjuk.png","width":350,"height":350},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#webpage","url":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/","name":"Nem ergodikus \u00e9s vad probl\u00e9m\u00e1k a k\u00f6zpolitik\u00e1ban! - iASK - Fels\u0151bbfok\u00fa Tanulm\u00e1nyok Int\u00e9zete, K\u0151szeg","isPartOf":{"@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#primaryimage"},"datePublished":"2023-07-18T14:30:41+00:00","dateModified":"2023-07-18T14:30:41+00:00","author":{"@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#\/schema\/person\/7753a43f96f68b8a312e3c06e8342c3b"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#breadcrumb"},"inLanguage":"hu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/nem-ergodikus-es-vad-problemak-a-kozpolitikaban\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nem ergodikus \u00e9s vad probl\u00e9m\u00e1k a k\u00f6zpolitik\u00e1ban!"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#\/schema\/person\/7753a43f96f68b8a312e3c06e8342c3b","name":"eszter.takacs@archive.iask.hu","image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/archive.iask.hu\/en\/#personlogo","inLanguage":"hu","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8d63e51e526097f3a76a018b121fc6ea?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8d63e51e526097f3a76a018b121fc6ea?s=96&d=mm&r=g","caption":"eszter.takacs@archive.iask.hu"},"url":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/author\/eszter-takacsiask-hu\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28731"}],"collection":[{"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/225"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28731"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28731\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28733,"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28731\/revisions\/28733"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/28732"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28731"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28731"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/archive.iask.hu\/hu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28731"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}